Jonoforeza – rodzaje, przeciwwskazania i wskazania

Jonoforeza to nieinwazyjna metoda, która umożliwia skuteczne leczenie, dzięki wprowadzeniu leku poprzez wykorzystanie przepływu prądu o stałym natężeniu. Dostępna jest w ośrodkach rehabilitacyjnych, gabinetach kosmetycznych, a także można ją wykonać samodzielnie w domowym zaciszu.

Jonoforeza to zabieg elektroleczniczy polegający na miejscowym wprowadzeniu leku poprzez użycie prądu galwanicznego (o stałym natężeniu). Ta metoda leczenia pozwala na precyzyjne podanie lekarstwa, nie obciążając przy tym układu pokarmowego. Metoda jest bezpieczna i bezbolesna, a lek trafia bezpośrednio w źródło bólu.

Jonoforeza – rodzaje

Ze względu na rodzaj użytego leku wyróżniana jest:

  • Jonoforeza borowinowa – wykorzystuje jednocześnie działanie lecznicze prądu galwanicznego i borowiny wprowadzane są jony kwasów huminowych, które zawarte są w borowinie. Zabieg polecany jest w przypadku zwyrodnień stawów i kręgosłupa, chorób reumatycznych oraz po urazach.
  • Jonoforeza wapniowa – stosowana przy stanach zapalnych, osteoporozie, zespole Sudecka, a także alergiach.
  • Jonoforeza cynkowa – stosowana do leczenia trudno gojących się ran i owrzodzeń.
  • Jonoforeza jodowa – szczególnie polecana w leczeniu blizn i przykurczy związanych z bliznami.
  • Jonoforeza przeciwbólowa – wykorzystywane są do niej leki przeciwbólowe, które mają zdolność dysocjacji elektrolitycznej (rozpadu na dodatnie kationy, ujemne aniony pod wpływem prądu galwanicznego). Wykorzystuje się je w stanach zapalnych, zwyrodnieniach, chorobach reumatycznych oraz po urazach.

Jonoforeza – wskazania

Zabieg ten wykorzystywany jest zarówno w medycynie, jak i kosmetyce. Dostępny w ośrodkach rehabilitacyjnych, sanatoriach i gabinetach kosmetycznych. Do najważniejszych wskazań wdrożenia terapii jonoforezy należą:

  • blizny,
  • przykurcze,
  • trudno gojące się rany,
  • nerwobóle,
  • bóle reumatyczne,
  • bóle pourazowe stawów i mięśni,
  • utrudniony zrost kostny,
  • stany zapalne mięśni, stawów, a także krtani.

Jonoforeza krtani

Jonoforeza na krtań to najczęściej jonoforeza wapniowo-jodowa. Dzięki przeciwzapalnemu działaniu jonów wapnia i jodu wspomaga zwalczanie stanu zapalnego. Terapia ta stosowana jest w przypadku:

  • przewlekłego zapalenia krtani,
  • polipów krtani,
  • guzków głosowych.

Należy pamiętać, iż jonoforeza powinna być wykonywana tylko po zaleceniu lekarza.

Jonoforeza a nadpotliwość

Jonoforeza pomaga także walczyć z nadpotliwością przede wszystkim dłoni i stóp, chociaż stosuje się ją także w obszarze pach. Jonoforeza na nadpotliwość działa poprzez stopniowe uszkadzanie kanałów jonowych w gruczołach potowych poprzez użycie prądu stałego.

Stosuje się jonoforezę wodną lub z zastosowaniem leków cholinergicznych, które pobudzają przekaźnictwo.

Terapia polega na przeprowadzeniu 10-15 zabiegów – najlepiej codziennie. Efekt utrzymuje się ponad pół roku.

Jonoforeza – fizykoterapia

Jonoforeza dzięki szerokiej gamie zastosowań bardzo często stosowana jest w fizykoterapii. Fizjoterapeuta po zapoznaniu się z dolegliwościami pacjenta i wskazań ortopedy dobiera odpowiednią terapię.

Ogromną zaletą jonoforezy jest jej miejscowe działanie, które pozwala na skuteczne leczenie bólu oraz przyspieszenie zrostu kostnego. Prawidłowo wykonana jest całkowicie bezpieczna i bezbolesna.

Jonoforeza ma jednak wadę - uniemożliwia kontrolowanie wchłoniętej dawki leku, a także nie nadaje się do leczenia bardzo głębokich urazów, gdyż zdolność przenikania leku to kilka milimetrów. Dlatego nie jest stosowana do terapii narządów wewnętrznych.

Jonoforeza – zabieg krok po kroku

Zabieg rozpoczyna się od wywiadu fizjoterapeuty/kosmetologa z pacjentem na temat dolegliwości i przeciwwskazań wykonania zabiegu.

Warto przygotować się tak do jonoforezy, aby dostęp do miejsca poddawanego zabiegowi nie był utrudniony. Pacjent powinien zdjąć biżuterię.

Na miejsce zmienione chorobowo nakładany jest gazik nasączony odpowiednim lekiem. Następnie na niego jest nakładany podkład (najczęściej z gąbki) nasączony wodą lub chlorkiem sodu. Na tak przygotowane miejsce dokładane są dwie elektrody – czynna i bierna – w odległości co najmniej 3 cm.

Kolejnym etapem jest stopniowe zwiększanie natężenia prądu – aż do momentu odczuwania przyjemnego mrowienia.

Czas trwania zabiegu jest uzależniony od rodzaju i dawki leku. Z reguły jednak jonoforeza trwa około 20 minut.

Jonoforeza w domu – czy jest bezpieczna?

Obecnie na rynku coraz częściej dostępne są aparaty przeznaczone do wykonywania jonoforezy w domowym zaciszu. Z reguły wykorzystują one mniejsze natężenie, co sprawia, że nie są tak skuteczne jak profesjonalne urządzenia.

Należy jednak pamiętać o niezbędnej konsultacji lekarskiej przed wykonaniem tego typu zabiegu, a także o przeciwwskazaniach, które uniemożliwiają stosowanie jonoforezy.

Jonoforeza – przeciwwskazania

Przeciwwskazania do tego zabiegu to:

  • rozrusznik serca,
  • obecność metalu w ciele pacjenta,
  • nowotwór,
  • uczulenie na podawany lek,
  • ostre, ropne stany zapalne,
  • zaburzenia czucia,
  • ciąża,
  • karmienie piersią,
  • gorączka,
  • miażdżyca.

Autor: Dominika Rusek

Biliografia 

  • "Encyklopedia Balneologii i Medycyny Fizykalnej" pod redakcją prof. dr hab. n. med. Ireny Ponikowskiej wyd. z 2015 roku

Czytaj też:

Zabieg dostępny w tych sanatoriach:

Więcej zabiegów z tej kategorii:

Diadynamik – elektroterapia w leczeniu i rehabilitacji

Więcej

Jonoforeza – rodzaje, przeciwwskazania i wskazania

Więcej

Elektrostymulacja mięśni, twarzy – przeciwwskazania, metody

Więcej

Kierunek miesiąca - Jedziemy w góry!

Ustroń
Odwiedź jedno z największych kompleksów uzdrowiskowych w Europie z własnymi złożami solanki i borowiny
Więcej
Jedlina-Zdrój
Sprawdź podgórski mikroklimat uzdrowiska, odetchnij czystym powietrzem i podziwiaj piękne krajobrazy
Więcej
Długopole-Zdrój
Skorzystaj z Pijalni Wód Mineralnych cechujących się dużą zawartością magnezu, wapnia, sodu, żelaza i potasu
Więcej

Wyjazd do sanatorium - co musisz wiedzieć?

Jak uzyskać skierowanie do sanatorium i który lekarz je wystawi?
Więcej
Przeglądarka skierowań do sanatorium - jak działa?
Więcej
Ile kosztuje wyjazd do sanatorium - prywatnie i ze skierowaniem
Więcej

Elektroterapia - najlepsze zabiegi na ból

Elektrostymulacja
Popularna metoda niwelowania bólu. Sprawdź, jak ją wykorzystać by przyniosła ulgę
Więcej
Prądy Traberta
Mają działanie przeciwbólowe i przeciwzapalne. Pomagają na ból kręgosłupa, stawów, czy zaburzenia krążenia
Więcej
Prądy interferencyjne
Rozluźniają mięśnie i rozszerzają naczynia krwionośne, przeciwdziałając napięciu
Więcej

Zapisz się do newslettera!

Bądź na bieżąco ze wszystkimi zmianami w korzystaniu
z sanatoriów i uzdrowisk w Polsce.